އިސްލާމްދީނުގައި ރިޒުގު ތަނަވަސްކޮށްދެއްވުން ވަނީ ހަމައެކަނި الله ގެ އަތްޕުޅުގައެވެ. އިންސާނާ ކިތަންމެ ބުރަކޮށް މަސައްކަތް ކުރި ނަމަވެސް، އެ މަސައްކަތުގައި ބަރަކާތް ލެއްވުން ވަނީ އެކަލާނގެ ހަޒާނާއިންނެވެ. ފަގީރުކަމަކީ އިމްތިހާނެއް ކަމުގައި ވިޔަސް، އެކަމުން ސަލާމަތްވުމަށް އެދި ދުއާކުރުމަކީ ނަބިއްޔާ ﷺ އުއްމަތަށް ދަސްކޮށްދެއްވާފައިވާ ވަރަށް މުހިންމު ފިލާވަޅެކެވެ. އަމިއްލަ މަސައްކަތަށް އެކަނި ބަރޯސާވުމުގެ ބަދަލުގައި ރޫހާނީ ގޮތުން ކުރަންޖެހޭ ކަންކަން ކުރުން މުހިންމެވެ.
ފަގީރުކަމުން ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި ކިޔުމަށް ހާއްސަ ދުއާތަކެއް ސުންނަތުން ސާބިތުވެއެވެ. މީގެ ތެރެއިން އެންމެ ބޮޑަށް ފާހަގަކޮށްލެވޭ އެއް ދުއާއަކީ، ކާފިރުކަމާއި ފަގީރުކަމުން ރައްކާތެރިކޮށްދެއްވުމަށް އެދި ކުރާ ދުއާއެވެ. އެ ދުއާގެ މާނައިގައި ވަނީ: "އޭ الله! ހަމަކަށަވަރުން މިއަޅާ ކާފިރުކަމާއި ފަގީރުކަމުން ރައްކާތެރިކޮށްދެއްވުމަށް އެދި އިބަރަސްކަލާނގެ ކިބައިން ރައްކާތެރިކަން ހޯދަމެވެ." މިއީ ކޮންމެ ދުވަހަކު ހެނދުނާއި ހަވީރު ކިޔުމަށް ސުންނަތުގައި އައިސްފައިވާ ބާރުގަދަ ދުއާއެކެވެ.
މީގެ އިތުރުން، ދަރަނިން ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި ކިޔުމަށް ރަސޫލާ ﷺ ދަސްކޮށްދެއްވާފައިވާ އެހެން ދުއާއެއް ވެސް ވެއެވެ. އެ ދުއާގެ މާނައިގައި ވަނީ، ހަލާލު ރިޒުގު ދެއްވައި ހަރާމް ކަންކަމުން ދުރުކޮށްދެއްވުމަށާއި، الله ފިޔަވައި އެހެން ފަރާތަކަށް ބޭނުންތެރި ނުވާނެ ފަދަ ފުދުންތެރިކަމެއް ދެއްވުމަށް އެދި ދަންނަވާފައެވެ. މި ދުއާ ގަވާއިދުން ކިޔާ މީހަކަށް، ފަރުބަދައެއްހާ ބޮޑު ދަރަންޏެއް އޮތް ކަމުގައި ވިޔަސް އެ ދަރަނި އަދާކުރުމުގެ މަގު ފަހިކޮށްދެއްވާނެ ކަމަށް އިލްމުވެރިން ބަޔާންކުރައްވައެވެ.
މި ދުއާތަކުގެ ހަގީގީ ބާރު ފޮރުވިފައިވަނީ އެ ދުއާތައް ކިޔާ މީހާގެ ހިތުގައި އޮންނަ ޔަގީންކަމެއްގެ މައްޗަށެވެ. ދުއާ އިޖާބަކުރައްވާނެ ކަމުގެ ފުރިހަމަ ޔަގީންކަމާއެކު ދުއާ ކުރުމަކީ ކޮންމެހެން ބޭނުންތެރި ކަމެކެވެ. ހަމައެކަނި ދުލުކުރިން ބަސްތަކެއް ކިޔާލުމުގެ ބަދަލުގައި، އެ ބަސްތަކުގެ މާނައާމެދު ވިސްނައި، ހިތުގެ އަޑިން الله އަށް ވަކީލުކުރުމުން މެނުވީ މިކަމުގެ ފުރިހަމަ ނަތީޖާއެއް ނުފެންނާނެއެވެ.
މަޝްހޫރު އިސްލާމީ އިލްމުވެރިޔާ އިބްނު ގައްޔިމް ވިދާޅުވެފައިވާ ގޮތުގައި، "ދުއާއަކީ މުއުމިނާގެ ހަތިޔާރެވެ. އެ ހަތިޔާރުގެ ތޫނުކަން ބިނާވެފައިވަނީ އެ ބޭނުންކުރާ މީހާގެ އަތުގެ ބާރުމިނަށެވެ." މީގެ މާނައަކީ ދުއާގެ ބާރުގަދަވަނީ އެ ދުއާ ކުރާ މީހާގެ އީމާންތެރިކަމާއި ތަގުވާވެރިކަން ހުންނަ ވަރަކުންނެވެ. ފަގީރުކަމުން ސަލާމަތްވުމަށް އެދޭނަމަ، ފުރަތަމަ ކަމަކަށް އުރެދުންތަކުން ދުރުހެލިވާން ޖެހެއެވެ.
ރިޒުގު ތަނަވަސްވުމުގެ އަނެއް ބޮޑު ސިއްރަކީ ގިނަގިނައިން އިސްތިގުފާރު ކުރުމެވެ. ކީރިތި ގުރުއާނުގެ ނޫހު ސޫރަތުގައި الله ބަޔާންކުރައްވާފައިވާ ގޮތުގައި، ފާފަފުއްސެވުމަށް އެދި ދެންނެވުމަކީ ވާރޭ ވެއްސަވައި، މުދަލާއި ދަރިންގެ ގޮތުން ތަނަވަސްކަން ދެއްވާނެ ކަމެކެވެ. އެހެންކަމުން މިއަދުގެ ދުނިޔޭގައި އިގުތިސާދީ ދަތިތަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހިފައިވާ ފަރާތްތަކަށް އޮތް އެންމެ ބޮޑު އެއް ފަރުވާއަކީ ގިނަގިނައިން ފާފަފުއްސެވުމަށް އެދި ދެންނެވުމެވެ.
ޒަމާނީ އިލްމުވެރިޔާ މުފްތީ މެންކް ވެސް ވަނީ މިކަމަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ބާރުއަޅުއްވައި ވާހަކަދައްކަވާފައެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވެފައިވަނީ، "ތިބާގެ ރިޒުގު ލަސްވާނަމަ ނުވަތަ ދަތިވާނަމަ، ތިބާގެ އާމްދަނީ ހޯދާ ގޮތްތަކާމެދު ވިސްނާށެވެ. ހަރާމް ގޮތުގައި ހޯދާ ފައިސާއިން ދުވަހަކުވެސް ބަރަކާތެއް ނުލިބޭނެއެވެ." އެހެންކަމުން ހަލާލު ގޮތުގައި މަސައްކަތް ކުރުމާއެކު، ކުރިން މި ދެންނެވި ދުއާތައް ކުރުންމަތީ ދެމިހުރުން ވަރަށް މުހިންމެވެ.
މީގެ އިތުރުން ފަގީރުކަމުން ރައްކާތެރިވުމަށްޓަކައި، ލިބޭ މިންވަރަށް ޝުކުރުކުރުމަކީ ވެސް ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ. ޝުކުރުކުރާ މީހުންނަށް ނިއުމަތްތައް އިތުރުކޮށްދެއްވާނެ ކަމަށް الله ވަނީ ވައުދުވެވޮޑިގެންފައެވެ. އެހެންކަމުން، ކިތަންމެ މަދުން ލިބުނު ނަމަވެސް އެކަމަށް ޝުކުރުވެރިވެ، މާޔޫސްނުވެ ދުއާކުރުންމަތީ ސާބިތުވާން ޖެހެއެވެ. ޝުކުރުވެރިވާ ހިތަކީ އެންމެ ބޮޑު އެއް ތަނަވަސްކަމެވެ.
ހަގީގީ މުއްސަނދިކަމަކީ ހިތުގެ ފުދުންތެރިކަމެވެ. މުދާ ގިނަވުމަކީ މުއްސަނދިކަމެއް ނޫން ކަމަށާއި، ހަގީގީ މުއްސަނދިކަމަކީ ނަފްސުގެ މުއްސަނދިކަން ކަމަށް ރަސޫލާ ﷺ ވަނީ ހަދީސްކުރައްވާފައެވެ. އެހެންކަމުން މި ދުއާތަކުގެ ސަބަބުން ހަމައެކަނި މާއްދީ ގޮތުން މުއްސަނދިވުމުގެ އިތުރުން، ހިތަށް ބޮޑު ހަމަޖެހުމެއް ލިބިގެންދާނެ ކަން ޔަގީނެވެ.
ފަގީރުކަމުން ސަލާމަތްވުމަށް އޮތް އެންމެ ވަރުގަދަ ސިއްރަކީ الله އަށް ފުރިހަމައަށް ވަކީލުކޮށް، ސުންނަތުން ސާބިތުވާ ދުއާތައް ގަވާއިދުން ކިޔުމެވެ. މިއާއެކު ހަލާލު ގޮތުގައި މަސައްކަތްކޮށް، ފާފަތަކުން ދުރުވެ، ގިނަގިނައިން އިސްތިގުފާރު ކުރުމުން ފަގީރުކަމުގެ ހިޔަނި ވެސް ތިބާއާ ގާތްނުވާނެއެވެ. މިއީ ތަޖުރިބާކޮށްފައިވާ، އަދި އެތައް ބަޔަކަށް އޭގެ ފައިދާ ކުރަމުންދާ ހަގީގަތެކެވެ.
ރެފަރެންސް:
1. ސުނަން އަބީ ދާވޫދު (ހެނދުނާއި ހަވީރުގެ ދުއާތަކާ ގުޅޭ ބާބު)
2. ޖާމިއު އައް-ތިރްމިޒީ (ދަރަނިން ސަލާމަތްވުމަށް އައިސްފައިވާ ދުއާތައް)
3. އަލް-ޖަވާބު އަލް-ކާފީ - އިބްނު ގައްޔިމް (ދުއާގެ ބާރާ ގުޅޭގޮތުން)
4. މުފްތީ އިސްމާއީލް މެންކްގެ ދަރުސްތައް (ހަލާލު ރިޒުގާއި ބަރަކާތް)
5. ތަފްސީރު އިބްނު ކަސީރު (ނޫހު ސޫރަތުގެ 10-12 ވަނަ އާޔަތުގެ ތަފްސީރު)
